“Xoè bàn tay, rửa cổ tay. Rồi mới đến lưng bàn tay xinh. Kẽ, ngón, móng cho thật sạch. Rồi ta mới ra ăn bạn ơi. Xoè bàn tay, rửa cổ tay. Rồi mới đến lưng bàn tay xinh. Kẽ, ngón, móng cho thật sạch. Và ta hãy ra ăn đi nào. ”
Là một bài hát vui vui được phóng tác theo bài Năm ngón tay ngoan của cô Trần Bửu Châu
( giáo viên trường mẫu giáo 19/5) nhằm mục đích giúp những cô cậu trò nhỏ dễ dàng thuộc lòng các bước rửa tay và hứng thú với việc vệ sinh tay sạch trước mỗi bữa ăn. Nói đến không gian âm nhạc của các bé ở các trường mẫu giáo theo chương trình giảng dạy thì một tuần ít nhất chỉ có một tiết dành cho âm nhạc, nhưng trên thực tế thế giới của bé ở nhà trẻ luôn đầy ắp nhịp điệu rộn ràng tươi vui của hát và múa.
Những yêu cầu về bài học phát triển toàn diện cho trẻ ở độ tuổi mầm non bao gồm như giáo dục thể chất, nhận thức, ngôn ngữ, thẩm mỹ, tình cảm, xã hội, đã được âm nhạc góp phần như phương tiện hỗ trợ đắc lực trong việc hoàn thiện những kỹ năng cơ bản đó ở trẻ.
Chúng ta đều biết tầm quan trọng của âm nhạc đối với sự phát triển của trẻ. Trước khi mang hiệu quả đến quá trình phát triển những kỹ năng, thì giai điệu đã khơi dậy trong tâm hồn trẻ những tình cảm đẹp về thế giới xung quanh. Không chỉ là vấn đề giáo dục thẩm mỹ, theo tài liệu của Đại học Ottawa Canada, các nhà nghiên cứu cho rằng âm nhạc có tác dụng thúc đầy sự phát triển về nhận thức thính giác và bộ nhớ ngôn ngữ ở trẻ em. Bé Trần Hải Quân, hơn hai tuổi mà vốn từ của bé lõm bõm và mỗi lần nói bé chỉ phát âm được một từ. Nhưng chỉ sau thời gian đi mẫu giáo, bé bắt đầu nói được dài hơi, thích nghe hát và hát theo đặc biệt là thích thể hiện tình cảm bằng những hành động, những ngôn từ ngộ nghĩnh với mọi người. Môi trường mẫu giáo đã tạo điều kiện tốt giúp bé cái thiện những khả năng bản thân. Lồng ghép bài giảng vào thế giới của những tiết tấu dễ dàng gây được sự chú ý nơi trẻ nhỏ, thúc đầy trẻ ham thích lắng nghe tiếp nhận những bài học mới, khái niệm mới. Đa số các bài hát vừa giáo dục vừa giải trí được giáo viên cập nhật thêm ở bên ngoài, có khi giáo viên tự sáng tác hoặc phổ lời theo nhạc. Theo đó trước lo ngại tình trạng thiếu hụt ca khúc dành cho lứa mẫu giáo, thì ý kiến của giáo viên lại cho rằng lượng bài hát như vậy cũng vừa đủ đáp ứng nhu cầu cho hoạt động của các bé. Hầu như bài hát nào cũng phải mang mục đích giáo dục khác nhau phù hợp lứa tuổi của trẻ nên phương pháp khơi mào bài học bằng một ca khúc ngắn, điệu vũ hoặc phóng tác theo nội dung muốn truyền tải như trên đã được phát huy không ít.
Ngoài giờ trẻ học nhạc chính thức như học múa ( vận động theo nhịp nhạc), vỗ tiết tấu ( vỗ tay hoặc bằng học cụ là mõ…) thì những hoạt động văn nghệ, ca múa cho trẻ bên cạnh chương trình học cũng không kém phần quan trọng. Đó nên là những chương trình được xây dựng phong phú, độc đáo về mặt ý tưởng, trở nên môi trường bổ ích, lôi cuốn các bé bộc lộ năng khiếu tiềm ẩn một cách hào hứng.
Có nhiều hoạt động văn nghệ sôi nổi ở trường, như thế không gian âm nhạc của trẻ sẽ được nới rộng. Ghé thăm trường mẫu giáo 19/5, trường điểm trên địa bàn Q 7, là nơi thường xuyên có nhiều hoạt động văn nghệ sôi nổi, tích cực tham gia phong trào phát động của ngành cấp quận và cấp thành phố. Chia sẻ với người viết nguyên nhân chú trọng đến các hoạt động và phong trào văn nghệ Cô Trần Bửu Châu, giáo viên chồi 1 cho biết: “Tổ chức những buổi biểu diễn văn nghệ, hội thi vào các dịp lễ tết là tạo bầu không khí háo hức rộn ràng cho bé, nhất là vào những ngày truyền thống của dân tộc, như tết cổ truyền, tết thiếu nhi, ngày 8/3, nhà giáo Việt Nam, kỷ niệm ngày sinh Bác Hồ, ngày quân đội nhân dân nhắc nhớ những giá trị lịch sử ươm mầm tình yêu quê hương đất nước, cội nguồn… Mỗi năm kế hoạch tổ chức đều có sự thay đổi tạo ấn tượng thu hút các bé. Qua hội thi, hội diễn giáo viên biết chọn lựa những em có khả năng phù hợp tham gia, phát hiện và khuyến khích các em tự tin trình diễn sở trường, phát triển kỹ năng giao tiếp trước đám đông. Như lễ hội trăng rằm tổ chức Trung thu vừa rồi thật tưng bừng náo nhiệt. Cô trò cùng làm cùng sáng tạo, không chỉ là chương trình vui chơi giải trí mà còn tập cho bé tính tự lập, cũng là để cô trò gần gũi và hiểu nhau hơn”. Để tạo điều kiện thuận lợi cho trẻ múa hát, biểu diễn cùng với các bạn, trường chủ trương đầu tư phòng âm nhạc với đầy đủ mọi dụng cụ âm nhạc cho trẻ sử dụng (đàn, bộ gõ, mũ, đồ múa...), trang bị cả gương và gióng để trẻ có thể nhìn mình và bạn múa như thế nào. Hoạt động của phòng âm nhạc được chia đều ra ở các khối lớp do phó hiệu trưởng chuyên môn phụ trách sắp xếp lịch học cho từng lớp. Ngoài ra, nó còn là nơi để các em học ngoại khoá như thể dục nhịp điệu vào ba buổi chiều trong tuần. Cũng cần nhắc đến thành tích của tập thể giáo viên đạt được trong các hội thi ngành, bởi với tinh thần yêu thích văn nghệ và hăng hái tham dự phong trào hết mình, giáo viên phần nào tự rèn giũa bản thân và nâng cao năng lực chuyên môn, có cơ sở bồi đắp tình yêu nghệ thuật trong tâm hồn các bé. Như để vun xới cho khu vườn âm nhạc của bé ngày càng ngập đầy hương sắc.
Đến trường bé có cả một khu vườn, thì về nhà bé cũng cần được “tắm mình” trong không gian tương tự. Điều quan trọng nhất đối với trẻ vẫn là sự quan tâm chăm sóc của bố mẹ. Khi trở về nhà các bậc phụ huynh hãy dành thời gian duy trì không gian âm nhạc cho bé. Không chỉ đơn giản như là tìm kiếm băng đĩa nhạc cho con tự xem mà đôi khi phải “trở thành ca sĩ bất đắc dĩ”, nhất là những trường hợp trẻ ít nói, ít biểu lộ cảm xúc, cần kiên trì dùng âm nhạc để trò chuyện với bé, cùng múa, cùng hát, tiếp cận thế giới của con trẻ để nuôi dưỡng tình cảm, sự yêu thích trong bé, giúp bé trở nên cởi mở và linh hoạt. Đây là cách cỗ vũ làm bé có được sự gắn bó giữa nhà trường và gia đình, háo hức được đến trường nhiều hơn. Và nhất là tạo nền tảng cho việc phát triển bộ lọc thẩm mỹ ở trẻ, tránh trường hợp tiêm nhiễm quá sớm từ nhạc của thế giới người lớn .
Ngô Hạ
ảnh: Lưu Phương
Chúng ta đều biết tầm quan trọng của âm nhạc đối với sự phát triển của trẻ. Trước khi mang hiệu quả đến quá trình phát triển những kỹ năng, thì giai điệu đã khơi dậy trong tâm hồn trẻ những tình cảm đẹp về thế giới xung quanh. Không chỉ là vấn đề giáo dục thẩm mỹ, theo tài liệu của Đại học Ottawa Canada, các nhà nghiên cứu cho rằng âm nhạc có tác dụng thúc đầy sự phát triển về nhận thức thính giác và bộ nhớ ngôn ngữ ở trẻ em. Bé Trần Hải Quân, hơn hai tuổi mà vốn từ của bé lõm bõm và mỗi lần nói bé chỉ phát âm được một từ. Nhưng chỉ sau thời gian đi mẫu giáo, bé bắt đầu nói được dài hơi, thích nghe hát và hát theo đặc biệt là thích thể hiện tình cảm bằng những hành động, những ngôn từ ngộ nghĩnh với mọi người. Môi trường mẫu giáo đã tạo điều kiện tốt giúp bé cái thiện những khả năng bản thân. Lồng ghép bài giảng vào thế giới của những tiết tấu dễ dàng gây được sự chú ý nơi trẻ nhỏ, thúc đầy trẻ ham thích lắng nghe tiếp nhận những bài học mới, khái niệm mới. Đa số các bài hát vừa giáo dục vừa giải trí được giáo viên cập nhật thêm ở bên ngoài, có khi giáo viên tự sáng tác hoặc phổ lời theo nhạc. Theo đó trước lo ngại tình trạng thiếu hụt ca khúc dành cho lứa mẫu giáo, thì ý kiến của giáo viên lại cho rằng lượng bài hát như vậy cũng vừa đủ đáp ứng nhu cầu cho hoạt động của các bé. Hầu như bài hát nào cũng phải mang mục đích giáo dục khác nhau phù hợp lứa tuổi của trẻ nên phương pháp khơi mào bài học bằng một ca khúc ngắn, điệu vũ hoặc phóng tác theo nội dung muốn truyền tải như trên đã được phát huy không ít.
Ngoài giờ trẻ học nhạc chính thức như học múa ( vận động theo nhịp nhạc), vỗ tiết tấu ( vỗ tay hoặc bằng học cụ là mõ…) thì những hoạt động văn nghệ, ca múa cho trẻ bên cạnh chương trình học cũng không kém phần quan trọng. Đó nên là những chương trình được xây dựng phong phú, độc đáo về mặt ý tưởng, trở nên môi trường bổ ích, lôi cuốn các bé bộc lộ năng khiếu tiềm ẩn một cách hào hứng.
Có nhiều hoạt động văn nghệ sôi nổi ở trường, như thế không gian âm nhạc của trẻ sẽ được nới rộng. Ghé thăm trường mẫu giáo 19/5, trường điểm trên địa bàn Q 7, là nơi thường xuyên có nhiều hoạt động văn nghệ sôi nổi, tích cực tham gia phong trào phát động của ngành cấp quận và cấp thành phố. Chia sẻ với người viết nguyên nhân chú trọng đến các hoạt động và phong trào văn nghệ Cô Trần Bửu Châu, giáo viên chồi 1 cho biết: “Tổ chức những buổi biểu diễn văn nghệ, hội thi vào các dịp lễ tết là tạo bầu không khí háo hức rộn ràng cho bé, nhất là vào những ngày truyền thống của dân tộc, như tết cổ truyền, tết thiếu nhi, ngày 8/3, nhà giáo Việt Nam, kỷ niệm ngày sinh Bác Hồ, ngày quân đội nhân dân nhắc nhớ những giá trị lịch sử ươm mầm tình yêu quê hương đất nước, cội nguồn… Mỗi năm kế hoạch tổ chức đều có sự thay đổi tạo ấn tượng thu hút các bé. Qua hội thi, hội diễn giáo viên biết chọn lựa những em có khả năng phù hợp tham gia, phát hiện và khuyến khích các em tự tin trình diễn sở trường, phát triển kỹ năng giao tiếp trước đám đông. Như lễ hội trăng rằm tổ chức Trung thu vừa rồi thật tưng bừng náo nhiệt. Cô trò cùng làm cùng sáng tạo, không chỉ là chương trình vui chơi giải trí mà còn tập cho bé tính tự lập, cũng là để cô trò gần gũi và hiểu nhau hơn”. Để tạo điều kiện thuận lợi cho trẻ múa hát, biểu diễn cùng với các bạn, trường chủ trương đầu tư phòng âm nhạc với đầy đủ mọi dụng cụ âm nhạc cho trẻ sử dụng (đàn, bộ gõ, mũ, đồ múa...), trang bị cả gương và gióng để trẻ có thể nhìn mình và bạn múa như thế nào. Hoạt động của phòng âm nhạc được chia đều ra ở các khối lớp do phó hiệu trưởng chuyên môn phụ trách sắp xếp lịch học cho từng lớp. Ngoài ra, nó còn là nơi để các em học ngoại khoá như thể dục nhịp điệu vào ba buổi chiều trong tuần. Cũng cần nhắc đến thành tích của tập thể giáo viên đạt được trong các hội thi ngành, bởi với tinh thần yêu thích văn nghệ và hăng hái tham dự phong trào hết mình, giáo viên phần nào tự rèn giũa bản thân và nâng cao năng lực chuyên môn, có cơ sở bồi đắp tình yêu nghệ thuật trong tâm hồn các bé. Như để vun xới cho khu vườn âm nhạc của bé ngày càng ngập đầy hương sắc.
Đến trường bé có cả một khu vườn, thì về nhà bé cũng cần được “tắm mình” trong không gian tương tự. Điều quan trọng nhất đối với trẻ vẫn là sự quan tâm chăm sóc của bố mẹ. Khi trở về nhà các bậc phụ huynh hãy dành thời gian duy trì không gian âm nhạc cho bé. Không chỉ đơn giản như là tìm kiếm băng đĩa nhạc cho con tự xem mà đôi khi phải “trở thành ca sĩ bất đắc dĩ”, nhất là những trường hợp trẻ ít nói, ít biểu lộ cảm xúc, cần kiên trì dùng âm nhạc để trò chuyện với bé, cùng múa, cùng hát, tiếp cận thế giới của con trẻ để nuôi dưỡng tình cảm, sự yêu thích trong bé, giúp bé trở nên cởi mở và linh hoạt. Đây là cách cỗ vũ làm bé có được sự gắn bó giữa nhà trường và gia đình, háo hức được đến trường nhiều hơn. Và nhất là tạo nền tảng cho việc phát triển bộ lọc thẩm mỹ ở trẻ, tránh trường hợp tiêm nhiễm quá sớm từ nhạc của thế giới người lớn .
Ngô Hạ
ảnh: Lưu Phương
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét